Muhammed bin Selman Âl-i Suud

Muhammed bin Selman Âl-i Suud (Arapça: محمد بن سلمان آل سعود, romanize: Muḥammad bin Salmān Āl Su‘ūd, d. 31 Ağustos 1985), halk arasında MBS olarak bilinen, Suudi Arabistan veliaht prensi ve başbakanı olan bir politikacıdır. Aynı zamanda Ekonomik ve Kalkınma İşleri ve Siyasi ve Güvenlik İşleri konseylerinin başkanı olarak görev yapmaktadır. Başbakan olarak atanmadan önce 2015'ten 2022'ye kadar savunma bakanı olarak görev yaptı. Muhammed bin Selman, babasının hükûmetini kontrol ediyor ve Suudi Arabistan'ın fiili hükümdarı olarak kabul ediliyor.

Hayatı ve Kariyeri

Muhammed bin Selman, Prens Selman bin Abdülaziz ve üçüncü karısı Fehde bint Felah el-Hıslin'in altı çocuğundan en büyüğü olarak dünyaya geldi. Kral Suud Üniversitesinden hukuk diploması aldıktan sonra babasına danışmanlık yaptı. Selman, 2015 yılında tahta çıktı ve yeğeni İçişleri Bakanı Muhammed bin Nayif el-Suud'u veliaht prens, oğlu Muhammed bin Selman'ı ise veliaht prens yardımcısı ve savunma bakanı olarak atadı. Kral Selman, 2017 yılında Muhammed bin Nayif'i görevinden aldı ve Muhammed bin Selman veliaht prens oldu. Bin Selman, 2022'de başbakan olarak atandı.

Bin Selman, Suudi Arabistan'da otoriter bir rejim yönetiyor; ülkede demokratik kurumlar bulunmuyor ve baskıcı uygulamalar belirgin şekilde hissediliyor. İnsan hakları ve kadın hakları aktivistleri, gazeteciler, eski mahkûmlar ve muhalifler; işkence, hapse atma ve öldürme gibi taktiklerle sistematik olarak bastırılıyor. Bin Selman'ın yargısız infazlar gerçekleştirmek için Kaplan Mangası olarak bilinen bir grup suikastçıyı kullandığı söyleniyor. Suudi hükûmetini eleştiren Suudi Arabistanlı Washington Post köşe yazarı Cemal Kaşıkçı'nin suikastıyla kişisel olarak bağlantılıydı, ancak cinayetle ilgisi olduğunu reddetti. Bin Selman, Yemen'deki insani krizi ve kıtlığı şiddetlendiren Suudi bombalama kampanyasının arkasındaydı. Hükûmeti feministlere yönelik bir baskıyı yönetti. Bin Selman ayrıca Katar diplomatik krizinin tırmanması, Lübnan Başbakanı Saad Hariri'nin tutuklanması, Kanada ile diplomatik bir tartışmanın başlaması, Suudi prensler ve milyarderlerin Kasım 2017'de tutuklanması ve Amazon Başkanı Jeff Bezos'a karşı iddia edilen telefon hack'i ve Mart 2020'de kuzeni ve rakibi Muhammed bin Nayif'e karşı ihanet suçlamalarına da dahil oldu.

Bin Selman, rejimin hem Krallık içinde hem de uluslararası alanda imajını yeniden markalaştırma amacıyla reform söylemi benimsedi. Bunlar arasında, Haziran 2018'de kadın sürücü yasağının kaldırılması ve Ağustos 2019'da erkek vesayet sisteminin zayıflatılması gibi din polisinin yetkilerini kısıtlayan ve kadın haklarını iyileştiren düzenlemeler de yer alıyor. Saltanatı altındaki diğer kültürel gelişmeler arasında bir kadın şarkıcının ilk Suudi halk konserleri, kadınları kabul eden ilk Suudi spor stadyumu, kadınların işgücünde artan varlığı ve bir e-vize sistemi getirerek ülkeyi uluslararası turistlere açması, yabancı vizelerin internet üzerinden başvuru ve verilmesine izin vermek bulunuyor. Suudi Vizyon 2030 programı, teknoloji ve turizm dahil olmak üzere petrol dışı sektörlere yatırım yaparak ülke ekonomisini çeşitlendirmeyi amaçlıyor.